Elton John, görme kaybı yüzünden beste yöntemini tersine çeviren piyanist

Elton John

Photo: Raph_PH / CC BY 2.0, via Wikimedia Commons

Doğum	25 Mart 1947 Pinner, Middlesex, İngiltere
Meslek	Şarkıcı, söz yazarı, piyanist ve besteci
Tanınan işler	Kingsman: Altın Çember, El Dorado Yolu, Jim ve Andy
Ödüller	En İyi Orijinal Şarkı dalında Akademi Ödülü · En İyi Orijinal Şarkı dalında Akademi Ödülü ((I'm Gonna) Love Me Again, 2020) · En İyi Orijinal Müzik dalında Tony Ödülü · Emmy · Grammy · En İyi Britanyalı Erkek Solo Sanatçı dalında Brit Ödülü · Kennedy Center Onur Ödülleri · Rock and Roll Onur Listesi

Elton John, kariyerinin neredeyse tamamında işe bir başkasının yazdığı sözlerle başladı. Bernie Taupin önce sözleri yazar, bitirir; piyanist de onları hızla, çoğu zaman yarım saatten kısa sürede bestelerdi. Bir melodiye çabucak dönüşmeyen sözleri ise elerdi. Şimdi düzen tersine döndü. Bir göz enfeksiyonu sağ gözünü kör etti, sol gözünde de yalnızca sınırlı bir görme yetisi kaldı. Taupin’in bu yaz anlattığına göre, “sözler piyanonun üzerindeyse onları okuyamıyor”. Bir sonraki albümü için önce enstrümantal parçaları yazdı, ardından tamamlaması için söz yazarına verdi.

Bir başka çelişki de konser takviminde. Önceliklerinin artık eşi ve oğulları olduğunu söyleyerek beş yıl süren veda turnesinin ardından sahnelere veda etti; turne Stockholm’de sona erdi. O günden bu yana “son veda” başlığı altında Rock in Rio’da ana sahneye çıktı ve Mexico City’nin en büyük stadyumunu art arda iki gece doldurdu. Emeklilik onun için konserleri tümüyle bırakmak değil, daha az sayıda konseri tek tek seçmek anlamına geldi.

Başkalarının sözlerinden müzik yaratma alışkanlığı, Londra’nın kuzeybatısındaki Pinner’a uzanıyor. Reginald Kenneth Dwight, 25 Mart 1947’de burada dünyaya geldi. 11 yaşında Royal Academy of Music’te gençlere yönelik bir burs kazandı; yine de klasik müzik eğitiminde hiçbir zaman gayretli bir öğrenci olmadı. 15 yaşındayken Northwood Hills Hotel’in pub’ında haftada dört gece Jim Reeves ve Ray Charles şarkıları çalıyordu. Daha sonra Bluesology grubu şarkıcı Long John Baldry’ye eşlik etti. Kullanmaya başladığı sahne adı da bu gruptaki iki arkadaşından geliyordu: saksafoncu Elton Dean ve Baldry’nin kendisi.

İş ortaklıkları bir zarftan çıktı. 1967’de New Musical Express’te Ray Williams’ın Liberty Records adına verdiği ilana yanıt verdi. Williams ona, aynı ilana başvuran Lincolnshire’lı bir genç tarafından yazılmış sözlerin bulunduğu kapalı bir zarf uzattı. İkili, Dick James’in DJM plak şirketinde iki yıl boyunca başka şarkıcılar için kolay dinlenen pop şarkıları yazdıktan sonra “Your Song” ile çıkış yaptı; bu, Elton John’un yorumcu olarak ilk hitiydi. Ağustos 1970’te Los Angeles’taki Troubadour’da verdiği ilk ABD konseri, stüdyo piyanistini ana sahnenin yıldızına dönüştürdü.

“Rocket Man”in yer aldığı Honky Château (1972), ABD’de bir numaraya yükselen ilk albümü oldu ve ülkede art arda liste başı olan yedi albümün başlangıcını yaptı. Goodbye Yellow Brick Road (1973), onun çift albümlük iddialı eseri hâline geldi. İki yazarın Londra’daki zorlu ilk yıllarını anlatan Captain Fantastic and the Brown Dirt Cowboy (1975) ise Billboard 200’e bir numaradan giren ilk albüm oldu.

Bu sırada özel hayatı da dağılıyordu. 1976’da Rolling Stone’a biseksüel olduğunu söyledi. 1984’te Sidney’de Alman ses kayıt mühendisi Renate Blauel ile evlendi; çift dört yıl sonra boşandı. Daha sonra “Bir yalanın içinde yaşıyordum,” dedi. 1970’lerin sonlarından itibaren uyuşturucu ve alkol bağımlılığıyla mücadele etti; 1990’dan bu yana ayık. Aynı yıl “Sacrifice” sonunda Britanya’da solo kariyerinin ilk bir numarasını getirdi. 1992’de, bugüne kadar 300 milyon sterlinden fazla bağış toplayan Elton John AIDS Foundation’ı kurdu. Çocukluğunda taraftarı olduğu Watford’un da başkanlığını üstlendi ve kulübün en üst lige yükseliş döneminde görev yaptı.

1990’lar onu tiyatroya yöneltti. Tim Rice ile Disney’in The Lion King (1994) filminin şarkılarını yazdı ve “Can You Feel the Love Tonight” ile Akademi Ödülü kazandı. Eserin sahne uyarlaması daha sonra gişede sinema ve sahne tarihindeki tüm yapımları geride bıraktı. Aida 2000’de ona Tony Ödülü’nü getirdi. Lee Hall ile, filmi izleyip dans eden çocuğun “bana benzediğine” karar verdikten sonra yazdığı Billy Elliot the Musical (2005) ise Londra’da dört Olivier Ödülü, Broadway’de de En İyi Müzikal dalında Tony kazandı. 1997’de Diana, Galler Prensesi’nin cenazesi için “Candle in the Wind”i yeniden yazdı; şarkı, tüm zamanların en çok satan liste single’ı olmayı sürdürüyor. Ertesi yıl şövalye ilan edildi.

Ünü ve plaklarının başarısı, aldığı ödüllerin düşündürdüğü kadar kusursuz biçimde örtüşmüyor. 1990’lardan bu yana en büyük hitleri, kendi stüdyo albümlerinden çok sahne müzikalleri ve genç yıldızlarla yaptığı düetlerden geldi. Büyük ölçüde Dua Lipa ile yeniden yorumladığı “Cold Heart” sayesinde The Lockdown Sessions (2021), Elton John’u altı ayrı on yılda Birleşik Krallık’ta ilk 10’a giren single’ı bulunan ilk solo sanatçı yaptı. Veda turnesi bile esnek bir kavramdı: Taylor Swift’in Eras Tour’u rekoru kırana kadar yaklaşık 330 konser ve 940 milyon dolara yakın bilet geliri elde etti; ardından tek seferlik konserler düzenli aralıklarla devam etti.

Turne, Glastonbury’de ana sahneye çıkışından iki hafta sonra, 8 Temmuz 2023’te Stockholm’deki Tele2 Arena’da sona erdi. 2019 yapımı biyografik film Rocketman, Taupin ile paylaştığı “(I’m Gonna) Love Me Again” şarkısıyla ona ikinci Oscar’ını kazandırmıştı. 2024’te Elton John: Farewell from Dodger Stadium özel programıyla aldığı Emmy Ödülü, onu EGOT sahibi yaptı. Aynı yılın temmuz ayında Fransa’nın güneyinde kaptığı bir enfeksiyon görme yetisinin büyük bölümünü elinden aldı. Nisan 2025’te Brandi Carlile ile düet albümü Who Believes in Angels?’ı yayımladı. Yapımcı Andrew Watt ile 20 günde kaydedilen albüm Birleşik Krallık’ta bir numaraya yükseldi ve Grammy’ye aday gösterildi. Müziğini yaptığı The Devil Wears Prada, Londra’daki Dominion Theatre’da Eylül 2027’ye kadar sahnelenmek üzere programda.

Bu yıl yoğun geçti. Ağustosta Turnstile’ın Never Enough: Versions albümünde, yeniden düzenlenen “Seein’ Stars” parçasında yer aldı. 7 Eylül’de ilk kez Rock in Rio’nun ana sahnesinde konser verdi; iki saat 15 dakikada 24 şarkı çaldı ve ilk albümünden “Skyline Pigeon”ı yeniden seslendirdi. Veda turnesinde Brezilya’ya yer vermediği için kendini “biraz kötü hissettiğini” seyircilere söyledi. 2 ve 3 Ekim’de Mexico City’deki Estadio Banorte’de sahne aldı; bunlar 14 yıl aradan sonra ülkede verdiği ilk konserlerdi.

Kanadalı film yapımcısı eşi David Furnish, 1993’ten bu yana hayat arkadaşı; artık aynı zamanda menajeri. Çift, yasanın yürürlüğe girdiği 21 Aralık 2005’te Britanya’nın ilk sivil birlikteliklerinden birini kurdu, 2014’te evlendi ve Zachary ile Elijah adında iki oğulları oldu. Temmuz 2026’da çift, aralarında Prens Harry’nin de bulunduğu yedi davacıdan biriydi. Daily Mail’in yayıncısına karşı açtıkları mahremiyet davası Yüksek Mahkeme tarafından reddedildi.

Taupin, Andrew Watt ve birkaç ortak söz yazarıyla yeniden hazırlanan bir sonraki Elton John albümünün gelecek yılın başında çıkmasının beklendiğini söylüyor. Bu, piyanodan başlayarak kaydedilen ilk albüm olacak: 1967’deki zarf yönteminin tersine çevrilmiş hâli ve her zaman başkalarının sözlerinden yola çıkan bir bestecinin, müziği önce yazması gerektiğinde ne yapacağının sınaması.