Matt Stone: South Park’ın imkânsız teslim tarihinden vazgeçmeyen ortak yaratıcısı

Matt Stone

Photo: Gage Skidmore / CC BY-SA 3.0, via Wikimedia Commons

Doğum	26 Mayıs 1971 Houston, Teksas, Amerika Birleşik Devletleri
Meslek	Animatör, senarist ve yapımcı
Tanınan işler	South Park: Bigger, Longer & Uncut, Benim Cici Silahım, Amerikan Gücü: Dünya Polisi
Ödüller	Emmy · Peabody Ödülü · Tony Ödülü, En İyi Müzikal Metni · Tony Ödülü, En İyi Orijinal Müzik · Grammy · Televizyon Akademisi Onur Listesi

South Park’ın arkasındaki isimleri düşünmesi istenenlerin aklına genellikle önce Trey Parker gelir: yönetmen, şarkıcı, Cartman’ı seslendiren kişi. Matt Stone ise ikilinin diğer yarısı. Ses kayıt kabininde Kyle, Kenny ve Butters’ı seslendiriyor; ikilinin birlikte ürettiği her işte yapımcı olarak görev alıyor, ama yüzü çok daha az tanınıyor. Bu ayrım fazla düzgün görünüyor. Stone, onlarca yıl önce ağır teslim tarihlerinden uzaklaşabilirdi. Bunun yerine, bir televizyon bölümünün yaklaşık altı günde yazıldığı, canlandırıldığı ve yayına hazır hâle getirildiği bir işi seçmeye devam ediyor; üstelik üzerine giderek daha riskli projeler ekliyor.

Houston, Teksas’ta doğdu; Denver’ın banliyösü Littleton’da büyüdü. Ekonomist Gerald Whitney Stone Jr. ile Sheila Lois Belasco’nun oğluydu. Anne babasının adları daha sonra Kyle’ın ebeveynleri Gerald ve Sheila Broflovski’ye verildi. Ergenlik çağında bateri çalıyor, Rush ve The Police’i seviyordu. Oğlunun “bir müzisyen olup serseriye dönüşmesinden” endişelenen babası, onu daha garantili bir mesleğe yönlendirmeye çalıştı. Colorado Üniversitesi Boulder kampüsünde matematik ve sinema bölümlerini çift anadal olarak seçmesi bu kaygıyı uzlaştırmanın bir yoluydu; Parker’la da sinema derslerinde tanıştı.

26 Mayıs 1971’de doğan Stone, 1993’te mezun oldu. Aynı yıl, ikilinin öğrenci filmi Cadılar Bayramı gecesi Boulder’da ilk kez gösterildi. Hocaları, deneysel film yapımcısı Stan Brakhage’ın da küçük bir rolle yer aldığı Alferd Packer: The Musical, yol arkadaşlarını yediği gerekçesiyle mahkûm edilen Colorado’lu bir maden arayıcısını anlatan, şarkılarla dolu bir western’di; Stone da filmde rol aldı. Troma filmi 1996’da satın alıp adını Cannibal! The Musical olarak değiştirdi; yapım zamanla kült bir favoriye dönüştü.

Stone, Los Angeles’ta yaşadığı dönemde, yatak alacak parası olmadığı için yaklaşık bir yıl boyunca kirli çamaşır yığınının üzerinde uyuduğunu anlatmıştı. Çıkış kapısını açan şey bir iyilik oldu. Yapım yöneticisi Brian Graden, 1995’te ikiliye bir video Noel kartı hazırlamaları için para verdi. Ortaya çıkan The Spirit of Christmas kopyalandı ve dijitalleştirilerek ilk viral videolardan biri hâline geldi. Comedy Central bir dizi siparişi verdi. South Park Ağustos 1997’de yayımlandı ve küçük bir kablolu kanalı neredeyse bir gecede güçlü bir oyuncuya dönüştürdü. Dizinin vicdanı sayılan Kyle Broflovski, kabaca Stone’dan esinleniyor; Stone ayrıca Kenny’nin boğuk repliklerini ve Butters’ı da seslendiriyor.

İlk sinema filmleri, yaş sınıflandırma kurulu ile yaşanan bir dizi çekişmeyle geçti. Stone’un da rol aldığı Orgazmo, NC-17 sınıflandırması aldı ve 1997’de gişede başarısız oldu. Ardından 1998’de David Zucker’ın BASEketball filminde Parker’la birlikte başrolü paylaştı. South Park: Bigger, Longer & Uncut, 1999’da vizyona girmesine yalnızca iki hafta kala R sınıflandırmasını alabildi; ardından 83 milyon dolar hasılat yaptı. Parker ile Marc Shaiman’ın yazdığı “Blame Canada” şarkısı da Oscar’a aday gösterildi. That’s My Bush! adlı sitcom, 2001’de bölüm başına yaklaşık bir milyon dolara mal olmasına rağmen yalnızca bir sezon sürdü. 2004 yapımı kuklalı aksiyon parodisi Amerikan Gücü: Dünya Polisi ekranda başarılı oldu ama yapımcılarını neredeyse tüketti. Stone, “Hayatımın en kötü dönemiydi; bir daha kukla görmek istemiyorum,” demişti.

En büyük sıçrama Broadway’de geldi. Avenue Q’nun arkasındaki besteci Robert Lopez’le birlikte Parker ve Stone, yıllar boyunca The Book of Mormon üzerinde çalıştı. Müzikal, Mart 2011’de Eugene O’Neill Theatre’da sahnelenmeye başladı. En İyi Müzikal dâhil dokuz Tony Ödülü kazandı; Stone, müzikalin kitabı ve müziği için verilen ödüllerin yanı sıra oyuncu albümüyle kazanılan Grammy’yi de paylaşıyor. Gösteriyi “bir ateistin dine yazdığı aşk mektubu” diye tanımlamıştı.

Şakaların ardında sıra dışı bir iş anlayışı yatıyor. İkili ve avukatları Kevin Morris, 2007’de Comedy Central’la, televizyon dışındaki tüm South Park gelirlerini kapsayan yüzde 50-50’lik bir ortak girişim için anlaşma yaptı. 2021’de o dönem ViacomCBS adını taşıyan şirketle 900 milyon dolarlık bir anlaşma imzaladılar. Temmuz 2025’te yapılan beş yıllık anlaşmayla dizinin tamamı Paramount+’a taşındı; anlaşmanın 1,5 milyar dolar değerinde olduğu bildirildi. Yapay zekâ stüdyoları Deep Voodoo, Peter Serafinowicz’le birlikte hazırladıkları 2020 tarihli deepfake internet dizisi Sassy Justice’ten doğdu. Stüdyo ayrıca Kendrick Lamar’ın “The Heart Part 5” videosunda yüzlerin değişmesini sağlayan görsel efektleri yarattı.

Casa Bonita’da ise bu iş anlayışı o kadar kusursuz görünmüyor. Parker ve Stone, çocukken sevip daha sonra bir bölüme taşıdıkları Lakewood’daki iflas etmiş restoranı 2021’de 3,1 milyon dolara satın aldı. Ardından mekânı yenilemek için yaklaşık 40 milyon dolar harcadılar ve Mayıs 2023’teki deneme açılışında bahşişi kaldırıp bunun yerine saatlik sabit 30 dolar ücret uygulamaya koydular. Colorado ölçülerine göre cömert sayılabilecek bu ücret, sorunları çözmedi. Çalışanlar sendikalaştı; Eylül 2025’te Ulusal Çalışma İlişkileri Kurulu’na haksız çalışma uygulamalarıyla ilgili şikâyette bulunuldu. Aynı yıl 30 Ekim’de çalışanlar iş bıraktı; Actors’ Equity Başkanı Brooke Shields da işletme sahiplerini kamuoyu önünde eleştirdi. Yaşananlar, gücü elinde tutanlarla dalga geçen iki hicivcinin kendi çalışanlarıyla hiçbir zaman masanın karşı tarafında oturmayacağı yönündeki rahatlatıcı düşünceyi yerle bir etti. İkili, Mayıs 2026’da Jimmy Kimmel Live! programında restoranın gerçek maliyetinin yaklaşık 50 milyon dolar olduğunu söyledi ve yine de bu işe giriştiklerine memnun olduklarını belirtti.

Ekranda ise dizi, yıllardır en iyi dönemlerinden birini yaşıyor. 2025 sezonu, onlarca yıldır görülen en yüksek yetişkin izleyici payına ulaştı. “Sermon on the ‘Mount” bölümü En İyi Animasyon Programı dalında Emmy’ye aday gösterildi. Stone, diziyle kazandığı beş Primetime Emmy Ödülü’nün yanı sıra bir Peabody Ödülü’nü de elinde bulunduruyor. 13 Ağustos 2026’da Bill Hader, Parker ile Stone’u Television Academy Hall of Fame’e takdim etti. 29. sezon 16 Eylül 2026’da, Meksika Körfezi’nin resmî adının değiştirilmesiyle dalga geçen, “South America” adlı sahte bir yeniden markalama hamlesiyle başladı. Eylül ayında ikili, Lamar ve onun pgLang ortağı Dave Free’yle çektikleri canlı aksiyon komedisinin gecikmesinin sorumluluğunu da üstlendi. Parker’ın yönettiği, Stone’un ise şirketleri Park County aracılığıyla yapımcılığını üstlendiği film için, “Bu filmin takvimindeki gecikmenin tüm sorumluluğunu üstleniyoruz,” dediler.

Stone özel hayatını büyük ölçüde gözlerden uzak tutuyor. 2001’de tanıştığı Comedy Central yöneticisi Angela Howard’la 2008’de evlendi; çiftin iki çocuğu var. Kendini ateist olarak tanımlıyor, dinle alay etmekten çok ona hayranlık duyduğunu söylüyor. 2006’da ise kendisini liberteryen olarak tanımlamıştı. Bateristlik hiç peşini bırakmadı: South Park yıl dönümü için Red Rocks’ta düzenlenen konserde Rush’tan Geddy Lee ve Alex Lifeson’la birlikte çaldı.

29. sezonun iki yeni bölümü 11 ve 25 Kasım 2026’da yayımlanacak; dizi 2027’de 30. yılını kutlayacak. Lamar’la çekilen filmin hâlâ bir vizyon tarihi yok. Haftalık teslim tarihi ise belli. Stone, kariyeri boyunca bu tarihi bir bedel değil, işin asıl amacı olarak gördü.