Essar, Minnesota iflasından sonra ABD’nin en büyük çelik fabrikasına 18 milyar dolar yatırıyor

Hindistan merkezli Essar Group, Minnesota’daki demir cevherini Amerikan çeliğine dönüştürmek için yaklaşık yirmi yılını harcadı; ilk girişimi iflasla sonuçlandı. Şimdi çok daha büyük bir planı var: ABD kolu Mesabi Metallics aracılığıyla hayata geçirilecek bu maden-çelik tesisi yatırımı, Mesabi Iron Range’deki demir cevheri madenini, destekçilerinin ABD’nin en büyük çelik tesisi olarak nitelediği Iowa’nın güneydoğusundaki bir çelik kompleksiyle bir araya getiriyor.

Çelik; otomobillerin, çamaşır makinelerinin, köprülerin ve depoların maliyetinde görünmeyen bir kalem. Yabancı çeliğe uygulanan gümrük vergileri yükseldiğinden beri Amerikalı alıcılar çeliğe daha fazla para ödüyor. Bu büyüklükte bir tesis, otomobil üreticilerine, savunma sanayisi yüklenicilerine ve altyapı projelerini yürüten şirketlere yönelik yerli arzı artırabilir. Bu gümrük duvarının dışında kalan Avrupa ve Asya’daki alıcıların ödemelerinde ise doğrudan bir değişiklik olmayacak.

Projenin maliyeti 18 milyar dolar; hedef, ABD’nin mevcut çelik üretiminin onda birinden fazlasına karşılık gelen yılda 10 milyon tona kadar üretim yapmak. Üretim, ithal çeliğin artık yüzde 50 gümrük vergisine tabi olduğu bir pazara sunulacak. Tasarım da en az tesisin büyüklüğü kadar önemli. Mesabi, kendi taconite peletlerini doğal gaz kullanarak doğrudan indirgenmiş demire dönüştürmeyi, ardından kömürle çalışan yüksek fırınlar yerine Iowa’nın rüzgâr enerjisi ağırlıklı elektrik şebekesinden güç alan elektrik ark ocaklarında eriterek çelik üretmeyi planlıyor. Bölgenin demir cevheri ve çelik sektöründeki hâkim şirketi Cleveland-Cliffs ise Ohio’daki bir yüksek fırını çalışır durumda tutmayı tercih etti. Mesabi Yönetim Kurulu Başkanı Rewant Ruia, “Iowa’daki yeni çelik kompleksiyle madenden haddehaneye uzanan, bütünüyle entegre Amerikan tedarik zincirini tamamlayacağız,” dedi.

Temkinli yaklaşılmasının nedeni, şirketin geçmiş performansı. Essar, Minnesota’nın Nashwauk kenti yakınlarında tesisin temelini attı ve birkaç yıl içinde tamamlanacağını vadetti; ancak ardından parasız kaldı, yüklenicilere ödeme yapmadı ve Minnesota’daki şirket birimi iflas koruması başvurusunda bulunmadan önce eyalete altyapı çalışmaları için harcanan yaklaşık 65 milyon doları geri ödemedi. Bunun ardından eyaletin maden kiralama sözleşmeleri üzerine yıllar süren davalar yaşandı. Hindistan’da ise grup, iflas süreci sonucunda amiral gemisi çelik şirketi Essar Steel’i ArcelorMittal ve Nippon Steel’e kaptırdı. Şirketin açıklamasına göre Minnesota’daki maden ancak şimdi üretime yaklaşmış durumda; pelet üretiminin birkaç hafta içinde başlaması bekleniyor.

Iowa’da ise işin en zorlu kısmı henüz başlamadı. Yaklaşık 32 bin kişinin yaşadığı ve Mississippi Nehri kıyısında bulunan Lee County’ye henüz hiçbir izin başvurusu yapılmadı; tapu kayıtlarında projeyle bağlantılı büyük çaplı arazi alımları görünmüyor ve tesisin yeri hâlâ açıklanmış değil. KCRG’nin haberine göre teşvikler de henüz yasalaşmadı: Eyaletin büyük ölçekli projelere yönelik programında iade edilebilir yatırım vergi kredisinin yüzde 5’ten yüzde 10’a çıkarılması için milletvekillerinden onay isteniyor. Bu fark, 15 milyar dolarlık bir yatırımda yüz milyonlarca dolara ulaşabilir. Lee County yönetim kurulu başkanı Ginger Knisley, bölgedeki beklentileri dikkatli bir dille şöyle ifade etti: “Bu ölçekte bir proje Lee County’ye gelirse, altyapımızda, kamu hizmetlerinde ve yollarda yapılacak iyileştirmelerden yararlanma ihtimalimiz yüksek.”

En açık kaybeden, bir asırdan uzun süredir cevherini başka yerlerdeki tesislere gönderen ve sonunda kendi çelik fabrikasına kavuşmayı uman Minnesota’nın Iron Range bölgesi. Mesabi’nin Üst Yöneticisi Joe Broking, Itasca County yönetim kuruluna başka eyaletlerin daha cazip teklifler sunduğunu söyledi: “Gerçek şu ki, diğer eyaletlerle görüştüğünüzde bu konuda daha rekabetçi olduklarını görüyorsunuz.” Şirketin açıklamasına göre Nashwauk’taki daimi çalışan sayısı yine de 200’den 350’ye çıkarılacak.

Mesabi, toplam yatırım tutarının 3 milyar dolarını Nashwauk’taki maden ve pelet tesisine, 15 milyar dolarını ise Iowa’daki komplekse ayırıyor. Şirket, Iowa projesinin 6 binden fazla inşaat işi ve en az 1.750 kalıcı istihdam yaratmasını; çelik üretiminin de 2030’da başlamasını bekliyor. Plan, 28 Eylül’de Beyaz Saray’da tanıtıldı. Essar, Minnesota’da tesisin temelini ilk kez 2008’de attı; proje 2016’da Chapter 11 iflas sürecine girdi. ArcelorMittal ve Nippon Steel, Essar Steel India’yı devralma işlemlerini 2019’da tamamladı.

Bir sonraki sınav, Iowa milletvekillerinin teşvik değişikliklerini oylamak üzere özel oturum için yeniden toplanacağı 2 Ekim Cuma günü yapılacak. Oylama sonuçlanana kadar ABD’nin en büyük çelik tesisi, bir mutabakat metninden ve basın etkinliğinden ibaret; Minnesota’daki bir maden ise henüz pelet üretimine hazırlanıyor ve bu peletleri eritecek bir fırın daha inşa edilmiş değil.

Etiketler: çelik sektörü, Cleveland-Cliffs, demir cevheri, Essar Group, Iowa, Mesabi Metallics