Ally Pankiw, Black Mirror’ın iki sezonunu açan Schitt’s Creek senaristi

Ally Pankiw

Photo: Patrick.suechan / CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons

Doğum	14 Kasım 1986 Edmonton, Alberta, Canada
Meslek	Sinema ve televizyon yönetmeni, senarist
Tanınan işler	I Used to Be Funny
Ödüller	Inside Out Film Festival Audience Award for Best Narrative Feature

Charlie Brooker, iki farklı Black Mirror sezonunun açılış bölümünü Ally Pankiw’e emanet etti. İlk bölüm Joan Is Awful, Annie Murphy’nin canlandırdığı sıradan, biraz da huysuz Joan’ın hayatını bir dijital yayın platformuna taşıdı; Salma Hayek de dizide kendisini oynadı. İkinci bölüm Common People ise yaşam destek hizmeti aboneliğini, bir evliliği içten içe tüketen bir borca dönüştürdü ve Pankiw’e Directors Guild of America’dan adaylık getirdi. Dehşet duygusuyla işleyen bir dizide yönetmen tercihi çok şey anlatıyor. Komediden gelen Pankiw, espriyi de yarayı da aynı malzeme olarak ele alıyor.

Bu yaklaşım, imza attığı işlerin neredeyse tamamında kendini gösteriyor. İlk sahnesinden son sahnesine kadar yönettiği, bağımlılık üzerine queer bir romantik komedi var. Artık hiçbir şeyi komik bulamayan bir stand-up komedyenini anlatan bir uzun metrajı var. Bir de doksanlarda gece programı sunucularının diline doladığı kadın müzik festivalini konu alan bir belgeseli. Pankiw’in odağında genellikle herkesin güldüğü kadınlar var; kamerası da bu kahkahanın bedelini gösterecek kadar uzun süre onların yanında kalıyor.

14 Kasım 1986’da Edmonton’da Sally Pankiw adıyla dünyaya geldi; Edmonton’un kuzey ucundaki St. Albert’te büyüdü. Ailesinin kökleri Ukraynalı-Yahudi. Çocukken dans edip koreografiyle uğraştı; bir mekânda seyirci için bedenleri düzenlemeye dayanan bu ilk çalışmalarının yönetmenliğe yönelmesinde etkili olduğunu söylüyor. Yönünü belirleyen diğer kıvılcımları da somut örneklerle anlatıyor: Christopher Guest’in sahte belgesellerini izlemek, ilk kısa filmini yazmak, üniversitedeyken ilk belgeselini kurgulamak ve Sofia Coppola‘yı sette çalışırken görmek. 2008’de queer olduğunu açıkladı.

Profesyonel kariyerine müzik videoları ve reklamlarla başladı; önce The Young Astronauts kolektifiyle, ardından Partizan yapım şirketinin Kanada kolu Partizan Midi-Minuit aracılığıyla çalıştı. Yıllar içinde müzik portföyünde Janelle Monáe, Muna, Arkells, Kira Isabella, Ariana Grande, Phoebe Bridgers ve Sabrina Carpenter yer aldı. Reklam tarafında Pepsi, Amazon ve Adidas’tan WestJet, Nylon ve Chanel’e uzanan markalarla çalıştı. Bu işler ona kısa anlatımın inceliklerini öğretti: Bir ton kurmak için otuz saniye, bir şarkının etrafında hikâye anlatmak için üç dakika.

Kısa filmleri de aynı dönemde çekti; queer ve komedi festivallerinin dolaşımına giren bu filmler Toronto’daki Inside Out, Outfest, Frameline ve LA Comedy Fest’te gösterildi. Kariyerinin ilk yıllarında TIFF, Harold Greenberg Fund ve Bell Media’dan destek aldı. 2018’de Film Independent’ın yönetmenlik laboratuvarı Directing Lab’in bursiyerleri arasına, The Hiding House adlı uzun metraj projesiyle girdi. The Hollywood Reporter, onu takip edilmesi gereken en iyi 15 Kanadalı yetenek arasında gösterdi.

2017’den itibaren CBC için komedi web dizisi Terrific Women‘ın bölümlerini yönetti; bu çalışmasıyla web dizisinde en iyi yönetmen dalında Canadian Comedy Award’a aday gösterildi. CBC Comedy için An Awkward Girl Dates adlı dijital diziyi de çekti. Aynı dönemde Schitt’s Creek‘in senaryo ekibine hikâye editörü olarak katıldı ve iki sezon boyunca dizide kaldı. Bu ekipte Dan Levy‘yle kurduğu çalışma ilişkisi yıllar sonra da meyvesini verecekti. Ayrıca Pankiw’in ilk Black Mirror başrol oyuncusu olacak Annie Murphy’yle birlikte çalışma fırsatı buldu.

Televizyondaki yönetmenlik çıkışını tek bir bölümle değil, bir sezonun tamamıyla yaptı. Pankiw, Mae Martin‘in yarı otobiyografik komedisi Feel Good‘un ilk sezonundaki altı bölümün hepsini yönetti. Dizide, Londra’da yaşayan Kanadalı komedyen Mae, ayık kalmaya çalışırken Charlotte Ritchie’nin canlandırdığı George’a âşık olur; Lisa Kudrow ise Mae’nin annesini oynar. Dizi, Birleşik Krallık’ta 18 Mart 2020’de Channel 4’te yayımlandı; Netflix ertesi gün dünya genelinde izleyiciyle buluşturdu. İlk sezon, Rotten Tomatoes’ta 41 eleştiri üzerinden tam puan aldı. Aynı sahnede hem şefkatli hem de müstehcen olabilen anlatım dili, Pankiw’in alametifarikalarından birine dönüştü.

Sırada Hulu vardı. Pankiw, Aidy Bryant’ın Portland’da yaşayan ve artık bedeni için özür dilemekten vazgeçen bir yazarı canlandırdığı Shrill komedisinin ve Elle Fanning ile Nicholas Hoult’un başrollerini paylaştığı, Tony McNamara imzalı anarşik dönem hicvi The Great‘in bölümlerini yönetti. Birbirine pek benzemeyen bu iki diziyle çalışması, tam da bir sınamaydı: Web komedisi etiketiyle anılan bir yönetmen artık dönem kostümleriyle, geniş ölçekli bir yapımla ve prestijli bir dizinin kalabalık oyuncu kadrosuyla çalışıyordu.

Joan Is Awful, Black Mirror‘ın altıncı sezonunu 15 Haziran 2023’te açtı. Murphy’nin canlandırdığı Joan, Streamberry adlı Netflix benzeri bir hizmetin günlük hayatını neredeyse gerçek zamanlı olarak, Salma Hayek’in başrolünde olduğu parlak bir drama dizisine dönüştürdüğünü fark eder. Senaryo, ChatGPT halka açılmadan önce tamamlandı; Hollywood’daki senarist ve oyuncu grevlerinin ortasında yayımlanınca dijital benzerlik ve rıza üzerine soruları haberlerin içinden çıkmış gibi duyuldu. Pankiw, bölümün “sanatı kimin yapabileceği” ve başkalarının hikâyelerini tükettiğimizde neler olduğu sorularını sorduğunu anlattı. Diyaloglarda Schitt’s Creek‘e bir selam da var; sette ekip, Joan’la dayanışmak için saçlarını iki yandan ördü. Critics’ Choice Super Awards’ta bölüm, en iyi bilimkurgu veya fantastik mini dizi ya da TV filmi ödülünü kazanırken Murphy de kategoride en iyi kadın oyuncu seçildi.

Kendi uzun metrajlı filmi içinse epey beklemesi gerekti. Pankiw, I Used to Be Funny‘nin senaryosunu 2013’te yazmaya başladı; #MeToo hesaplaşması, hikâyenin kapsamını sonradan genişletti. Rachel Sennott, travma sonrası stres bozukluğuyla yaşayan Torontolu stand-up komedyeni Sam Cowell’ı canlandırıyor. Eskiden bakıcılığını yaptığı genç Brooke kaybolunca Sam de geçmişine geri çekiliyor. Brooke rolünde Olga Petsa var; Jason Jones, Sabrina Jalees ve Caleb Hearon da kadroda yer alıyor. Film, Telefilm Canada, Ontario Creates ve WME Independent’ın desteğiyle çekildi.

I Used to Be Funny, 13 Mart 2023’te South by Southwest’te, anlatı türündeki uzun metraj dalında Büyük Jüri Ödülü için yarışarak prömiyerini yaptı. Aynı yıl haziran ayında Toronto’daki Inside Out’ta en iyi anlatı uzun metrajı dalında izleyici ödülünü kazandı. Utopia, filmi 7 Haziran 2024’te ABD ve Kanada sinemalarında gösterime soktu. The New York Times ile The Globe and Mail filmi eleştirmenlerin önerileri arasına aldı. Rotten Tomatoes’un ortak eleştirmen görüşünde, Pankiw’in ilk uzun metrajının Sennott’a dramatik oyunculuk yelpazesini sergilemesi için alan açtığı belirtildi. Exclaim! ise Pankiw’in “filminin tonuna olağanüstü hâkimiyetini” övdü. Bir sitcom’un ritminden travma dramasına tek bir kurguyla geçebilen bir film için bundan daha yerinde bir övgü zor bulunur.

Brooker, yedinci sezon için Pankiw’le yeniden çalıştı. Bisha K. Ali ve Brooker’ın yazdığı Common People, 10 Nisan 2025’te Netflix’te yayımlandı. Rashida Jones, geçirdiği tıbbi acil durumun ardından Rivermind adlı abonelik hizmeti sayesinde hayatta tutulan öğretmen Amanda’yı canlandırıyor. Hizmet, beyninin bir bölümünü kendi sunucularından çalıştırıyor; satışını ise Tracee Ellis Ross’un cana yakın temsilcisi yapıyor. Chris O’Dowd, plan kötüleştikçe ve reklamlar karısının ağzından çıkmaya başladıkça ödemeleri sürdürmeye çalışan eşi Mike rolünde. Bölüm, Jones’un başrol kadın oyuncu performansı ile Brooker ve Ali’nin senaryosu dallarında iki Emmy adaylığı aldı. Pankiw de 78. Directors Guild of America Ödülleri’nde mini dizi ve antoloji kategorisinde Jason Bateman, Antonio Campos, Lesli Linka Glatter ve Shannon Murphy’yle birlikte aday gösterildi.

Belgesel projesi Levy aracılığıyla geldi. Bir Lilith Fair projesi için yönetmen arayan yapımcılardan biri Levy’ye başvurdu. O sırada Schitt’s Creek‘in 13 bölümünde Pankiw’le çalışmış olan Levy, Pankiw’in The Globe and Mail’e anlattığına göre şöyle karşılık verdi: “Vallahi, aradığınız lezbiyen yönetmen bende!” Levy’nin şirketi Not a Real Production’ın yapımcılığını üstlendiği Lilith Fair: Building a Mystery, Sarah McLachlan’ın doksanların sonlarında yalnızca kadınların sahne aldığı turne festivalini kurma kararını izliyor. Radyo programcıları ve organizatörler, ona art arda iki kadını sahneye çıkaramayacaklarını söyleyip durmuştu. Belgeselde Sarah McLachlan, Paula Cole, Sheryl Crow, Brandi Carlile, Erykah Badu, Bonnie Raitt, Jewel ve Emmylou Harris’in yanı sıra, festivalin ardından büyüyen kuşağın sesi olarak Olivia Rodrigo da yer alıyor.

Film, 13 Eylül 2025’te Toronto Uluslararası Film Festivali’nde prömiyer yaptı; dört gün sonra CBC’de yayımlandı ve ABC News Studios aracılığıyla Hulu’da 21 Eylül’de ABD’li izleyicilerle buluştu. Rotten Tomatoes’ta 17 eleştiri üzerinden tam puana sahip. Variety’den Chris Willman, Pankiw’in “Lilith’in nasıl bir kültür fenomenine dönüştüğünün tohumlarını ortaya koyma konusunda sağlam bir iş çıkardığını” yazdı. Film, 2026’da düzenlenen 14. Canadian Screen Awards’ta en iyi uzun metraj belgesel dalında aday gösterildi. Pankiw, CBC Arts için kaleme aldığı kişisel yazıda, gençliğindeki popüler kültürün genç bir eşcinsel kadına kendisi hakkında düşünmeyi öğrettiklerini yirmi yıl boyunca söküp atmaya çalıştığını ve filmin, sanat dünyasındaki kadınların “ben başlamadan çok önce bu sürekli yeniden öğrenme sürecinden geçtiğini” gösterdiğini yazdı.

Dizilerdeki en yeni çalışması, Peacock’ın Soğuk Savaş döneminde geçen casus gerilimi Ponies. Emilia Clarke ve Haley Lu Richardson, 1977’de Moskova’daki ABD Büyükelçiliği’nde sekreterlik yapan ve eşlerinin ölümünün ardından CIA ajanlarına dönüşen iki kadını canlandırıyor. Pankiw, dizinin ortak yaratıcılarından Susanna Fogel ve Viet Nguyen’le birlikte bölümler yönetti. Sekiz bölümün tamamı 15 Ocak 2026’da yayımlandı ve güçlü eleştiriler aldı; ancak Peacock, tek sezonun ardından aynı yılın haziran ayında diziyi iptal etti. 2022’de Pankiw’in Levy’yle birlikte, bir grup huysuz koruyucu meleği anlatan Hulu yapımı animasyon komedi Standing By‘ın ortak yaratıcısı olacağı da duyurulmuştu.

Pankiw zamanını Toronto ile Los Angeles arasında bölüştürüyor. Şimdi atacağı adım merak uyandırıyor. Senaryolu tek uzun metrajının ilk taslaktan sinema salonlarına ulaşması yaklaşık on yıl sürdü; filmi, Kanada bağımsız sineması bütçesinden ve hızla yükselen bir yıldızdan fazlasına sahip olmadan çekti. Şimdi ikinci uzun metrajına, DGA adaylığıyla, Black Mirror‘ın sezonlarını açan iki bölümüyle ve şimdiden bir belgesel ortaya çıkarmış Levy ortaklığıyla geliyor. Bu özgeçmiş, ilk filminde sahip olmadığı bir imkânı sunuyor: Bir sonraki kişisel filmini kendi koşullarında ve daha büyük ölçekte çekebilmek için gereken pazarlık gücünü.

Etiketler: yönetmenler, Feel Good, Rachel Sennott, Ally Pankiw, Black Mirror, Dan Levy

İlgili kişiler

Adam McKay

Ryan Murphy

Jean Smart

Hilary Swank

Amy Schumer

Sadie Sink