TikTok, Alabama’da gençlere günde iki saat sınırı ve gece yasağı getiriyor

TikTok, eyaletin başsavcısı Steve Marshall ile varılan uzlaşma kapsamında Alabama’daki gençlerin uygulamada günde en fazla iki saat geçirmesini, kullanımlarını zorunlu molalarla bölmesini ve gece boyunca uygulamaya erişimlerini kapatmasını kabul etti. Anlaşma ayrıca genç hesaplarındaki güzellik filtrelerini kaldırıyor ve varsayılan akışı kişiselleştirilmemiş bir akışla değiştiriyor. Bir ABD eyaleti, TikTok’un gençlere yönelik deneyiminin tasarımını artık bir şirket blog yazısına değil, hukuki bir anlaşmaya bağlamış durumda.

Gençler için bu, çok farklı bir uygulama demek. Uzun kaydırma seansları, anlaşmada “verimli molalar” olarak adlandırılan uyarılarla bölünecek. Mesajlar ve anlık bildirimler gece saatlerinde ve okul saatlerinde kısıtlanacak; böylece ders sırasında telefonun sürekli titremesinin önüne geçilecek. Kişiselleştirilmemiş varsayılan akış ise doğrudan For You sayfasını, yani her kullanıcının izlemeye devam etmesini sağlayan içerikleri öğrenen öneri sistemini ve çoğu kişinin TikTok’u açmasının başlıca nedenini hedef alıyor.

Molalar, kesintisiz kullanımın 15, 60 ve 90. dakikalarında devreye giriyor; gece yarısından sabah 6’ya kadar uygulamaya erişim engelleniyor. Günde iki saatlik sınır, TikTok’un mevcut uygulamalarının yanında cömert görünebilir. 18 yaşından küçükler adına kayıtlı hesaplarda 2023’ten bu yana varsayılan olarak günlük 60 dakikalık ekran süresi uyarısı bulunuyor; ancak gençler bir şifre girerek uyarıyı kapatıp izlemeye devam edebiliyor. Bu uzlaşma ise farklı türde bir taahhüt getiriyor: Bir eyaletle üzerinde anlaşmaya varılmış, ebeveyn denetimleriyle desteklenen ve daha güçlü yaş doğrulamayla birlikte uygulanan bir sınır. Böylece 15 yaşındaki biri bu kısıtlamayı aşmak için yetişkin olduğunu öylece iddia edemeyecek.

Ekran süresi, paketin yalnızca bir parçası. TikTok ayrıca yetişkinlerin genç hesaplarını nasıl bulabileceğini kısıtlamak, yetişkinlerle gençler arasındaki şüpheli iletişim konusunda ebeveynleri uyarmak ve içerik denetimini sıkılaştırmak zorunda. Şirket, 45 gün içinde Alabama’ya en az 100 milyon dolar ödeyecek; belirlenen süre içinde 40 başka eyaletin başsavcısı da benzer anlaşmalara imza atarsa bu tutar 300 milyon dolara çıkabilecek. Davada TikTok, bağımlılık yaratan bir ürün tasarlamakla, genç kullanıcıları ruhsal zarara maruz bırakmakla ve platformun ne kadar güvenli olduğu konusunda kamuoyunu yanıltmakla suçlanmıştı. TikTok ise anlaşmanın “gençleri korumak için güçlü güvenlik araçlarımızı sürekli geliştirmeye yönelik taahhüdümüzü ve temel hedefimizi ileri taşıdığını” söyledi.

Anlaşmanın ayrıntıları önemli soruları yanıtsız bırakıyor. Ne başsavcılık ne de TikTok, değişikliklerin ne zaman yürürlüğe gireceğini, hangi yaş grubunun “genç” sayılacağını veya ebeveynlerin iki saatlik sınırı yükseltip yükseltemeyeceğini açıkladı. Daha sıkı yaş kontrollerinin iki yönü var: Kullanıcının yaşını kanıtlaması genellikle kimlik belgesi, yüz taraması ya da mahremiyet savunucularının gençlerin paylaşmamasını tercih ettiği başka verileri vermesini gerektiriyor. Açıklanan korumalar ayrıca yalnızca Alabama’yı kapsıyor. Reuters’ın da belirttiği gibi, büyük platform değişikliklerini eyalet eyalet hayata geçirmek zor; bu durum TikTok’u uygulamaları daha geniş çapta devreye almaya yöneltebilir. Ancak şimdiye kadar yapılan hiçbir açıklama şirketi buna mecbur bırakmıyor.

ABD dışındaysa bu anlaşma şimdilik hiçbir şeyi değiştirmiyor. Avrupa, Asya ve Latin Amerika’daki gençler TikTok’un ülkelerinde hâlihazırda uyguladığı ayarları kullanmayı sürdürüyor; Avustralya ise 16 yaşından küçüklerin sosyal medya hesabı açmasını zaten yasaklamış durumda. Alabama anlaşmasının başka yerlerdeki düzenleyicilere sunduğu şey, güvenlik araçlarına ilişkin genel vaatler yerine belirli dakikalar, belirli saatler ve belirli özelliklerden oluşan bir kontrol listesi.

Marshall, uzlaşmayı 25 Eylül’de duyurdu; böylece TikTok ve ana şirketi ByteDance’e karşı açılan ve 28 Eylül Pazartesi günü Montgomery’de başlaması beklenen davanın duruşması iptal edildi. Eyalet davayı ilk olarak Nisan 2025’te açmıştı. En az 27 başka eyalet ile Washington, DC de benzer davalar açtı. TikTok, duruşma için daha önce seçilen tüm davalarda uzlaşmaya gitti; bu davalar arasında beş gencin ve Kentucky’deki bir okul bölgesinin açtığı davalar da bulunuyor.

İzlenmesi gereken rakam, 300 milyon dolarlık üst sınır. 40 başsavcı anlaşmaya katılırsa Alabama’nın kuralları yerel bir deneme olmaktan çıkar ve Amerikalı gençlerin TikTok’u nasıl kullanacağına ilişkin ulusal bir standarda yaklaşır.

Etiketler: tiktok, ByteDance, çocuk güvenliği, ekran süresi, Alabama, Steve Marshall